ΑΓΙΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ ΧΩΣΤΟΣ ΚΑΙ Ο ΜΥΚΗΝΑΪΚΟΣ ΤΑΦΟΣ ΜΕ ΤΙΣ ΣΑΡΚΟΦΑΓΟΥΣ, ΠΛΑΤΑΝΑΚΙ

ΑΓΙΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ ΧΩΣΤΟΣ ΚΑΙ Ο ΜΥΚΗΝΑΪΚΟΣ ΤΑΦΟΣ ΜΕ ΤΙΣ ΣΑΡΚΟΦΑΓΟΥΣ, ΠΛΑΤΑΝΑΚΙ

Ο ναΐσκος του Αγίου Ιωάννη στην περιοχή Πλατανάκι έχει χτιστεί πάνω από το υπόγειο ναΐδριο του Αγίου Ιωάννη του Χωστού. Ονομάζεται και Άγιος Ιωάννης της Μεσαριάς και βρίσκεται κοντά στο Ζηπάρι, βόρεια του νησιού. Ανήκει στην Ενορία Αναλήψεως του Ζηπαρίου.

Το υπόγειο, κατά την επικρατέστερη άποψη, ήταν τάφος μυκηναϊκής εποχής, που οι πρώτοι χριστιανοί το είχαν μετατρέψει σε ναΐδριο-κατακόμβη.

Οι λάρνακες που διατηρούνται εκεί ίσως είχαν χρησιμεύσει ως τάφοι μαρτύρων. Παλαιότερα ανέβλυζε αγίασμα στη λάρνακα και συγκέντρωνε πλήθος προσκυνητών ιδιαίτερα στις 24 Ιουνίου που πανηγυρίζει.

Το 1582 ο Αρχιεπίσκοπος Κω Νίκανδρος είχε αφιερώσει το εκκλησάκι στη Μονή του Θεολόγου της Πάτμου με τη συναίνεση των κληρικών της Κω, οι οποίοι και συνυπογράφουν το Αφιερωτικόν Γράμμα.

Σ' αυτό το εκκλησάκι, που η ανακαίνισή του εξαφάνισε την παλαιά του όψη, εκκλησιάζονταν οι περισσότεροι Ασφενδιανοί τους θερινούς μήνες μέχρι το 1967. Οι εισπράξεις των Κυριακών και της εορτής (24 Ιουνίου-Γενέσιον του Ιωάννου του Προδρόμου) πριν από το 1929 δίνονταν στους εφόρους για την ενίσχυση των σχολών Ασφενδιού.

Έχουν διασωθεί τοιχογραφίες και σώζεται επίσης η Αγία Τράπεζα πάνω σε κιονόκρανο και τέσσερις λάρνακες που πιθανόν χρησίμευαν ως τάφοι μαρτύρων πίστεως (σαρκοφάγοι).

Ο τάφος της Μυκηναϊκής εποχής είναι θολωτό υπόγειο χτισμένο επιμελέστατα με λαξευτούς τετραγωνισμένους λίθους. Έχει σχήμα ορθογώνιο, μήκους 6,585 μέτρων και πλάτους 3,04 μ. Το ύψος του, από το δάπεδο μέχρι την κορυφή της στέγης εσωτερικά είναι δύο μέτρα.

Η είσοδος στον μυκηναϊκό τάφο ήταν μέχρι πριν λίγα χρόνια προσβάσιμη

η πρόσβαση σήμερα είναι σχεδόν αδύνατη λόγω μιας ελιάς που κλείνει την είσοδο

Στη μέση του νοτίου μέρους του τάφου είναι η θύρα της εισόδου. Στην είσοδο οδηγεί διάδρομος κάθετος προς το νότιο τοίχο του τάφου. Ο διάδρομος αυτός ήταν σκεπασμένος καθ' όλο το μήκος του με μεγάλους πελεκητούς λίθους. Σήμερα η σκέπη αυτή δεν υπάρχει, σώζεται μόνο ένα μέρος προς τα δεξιά, σκεπασμένο με ογκώδη λίθο. Στο εσωτερικό του τάφου, προς την ανατολική και τη δυτική πλευρά, ανοίγονται δύο τρύπες μέσα από τις οποίες εισήγοντο τα πτώματα των θαπτομένων.

Κατά τους Ρωμαϊκούς χρόνους, ο τέως Μυκηναϊκός τάφος χρησιμοποιήθηκε ως οικογενειακός τάφος κάποιας Ρωμαϊκής στην Κω οικογένειας. Την εποχή εκείνη μπήκαν στον τάφο μαρμάρινες σαρκοφάγοι, Ρωμαϊκής κατασκευής. Σώζονται ακέραιες και τέσσερις, άδειες.

Οι 4 λάρνακες

εντοιχισμένη μαρμάρινη λεπτομέρεια

Πηγή:Το Ασφενδιού της Κω-Μανόλη Σ. Κιαπόκα,
για περισσότερες λεπτομέρειες: Εμμανουήλ Ι. Καρπάθιος (Μητροπολίτου Μεσημβρίας της επί Ευξείνω) - "Εκκλησία Κω Δωδεκανήσου"-Τόμος Πρώτος, βιβλίον Δεύτερον, Αθήνα 1969 
φωτογραφίες: Sophia Karagianni

Ακολουθεί η μετάφραση του κειμένου στα αγγλικά:

SAINT JOHN CHOSTOS (underground) AND THE MYCENAEAN TOMB WITH SARCOPHAGI, PLATANAKI

The small church of Saint John in the Platanaki area was built above the underground chapel of Saint John Chostos. It is also known as Saint John of Mesaria and is located near Zipari, in the northern part of Kos. It belongs to the Parish of the Ascension in Zipari.

According to the prevailing view, the underground structure was originally a Mycenaean-period tomb, which was later converted by the early Christians into a small chapel-catacomb. The stone coffins (larnakes) preserved there may have served as the tombs of martyrs. In earlier times, holy water was said to spring from one of the larnakes, attracting large numbers of pilgrims, especially on 24 June, the feast day of the church.

In 1582, Nikandros, Archbishop of Kos, dedicated the chapel to the Monastery of Saint John the Theologian on Patmos, with the consent of the clergy of Kos, who also signed the Deed of Dedication.

Until 1967, most of the residents of Asfendiou attended services at this chapel during the summer months. Before 1929, the proceeds collected on Sundays and on the feast day (24 June – the Nativity of Saint John the Baptist) were given to the school trustees to support the schools of Asfendiou.

Several wall paintings have survived, as well as the Holy Altar resting on a capital and four stone coffins (sarcophagi), which may have been used as the burial places of Christian martyrs.

The Mycenaean tomb is a carefully constructed underground chamber built of finely cut rectangular stones. It has a rectangular plan, measuring 6.585 metres in length and 3.04 metres in width, while its internal height from the floor to the apex of the roof is two metres.

Until a few years ago, the entrance to the Mycenaean tomb was accessible. Today, however, access is almost impossible, as an olive tree has grown in such a way that it blocks the entrance.

The entrance doorway is located in the middle of the southern side of the tomb. A passageway, perpendicular to the southern wall, leads to the entrance. This corridor was originally covered along its entire length with large dressed stones. Today, only a small section on the right side remains roofed by a massive stone block.

Inside the tomb, on the eastern and western sides, there are two openings through which the bodies of the deceased were introduced for burial.

During the Roman period, the former Mycenaean tomb was reused as the family tomb of a Roman family living on Kos. At that time, Roman marble sarcophagi were placed inside the tomb. Four of these sarcophagi survive intact today, although they are empty.

The four stone coffins

Built-in marble decorative detail

ΠΗΓΗ ΜΟΣΚΑΜΠΑΡΗΣ, ΑΝΤΙΜΑΧΕΙΑ

ΠΗΓΗ ΜΟΣΚΑΜΠΑΡΗΣ, ΑΝΤΙΜΑΧΕΙΑ

Στα δυτικά του χωριού της Αντιμάχειας συναντάμε την πηγή Μοσκάμπαρης, στην ομώνυμη τοποθεσία με βρύση με πόσιμο νερό. Ο Κυριάκος Παππούλης μας οδήγησε στην σχεδόν κρυμμένη, σχεδόν εντοιχισμένη πηγή, με τέσσερα σκαλιά να κατεβαίνουν σ'αυτήν.

Όσο για την ετυμολογία της λέξης "Μοσκάμπαρης" υπάρχουν διάφορες απόψεις. Όπως για παράδειγμα, ότι προκύπτει από τη λέξη 'Μοσχάμπαρ" {<μόσχος+άμβαρ (=είδος αρώματος), συνηθισμένο βυζαντινό επώνυμο.

Υπάρχει μία ακόμη άποψη που συγκρίνει το χαλκήτικο Μοσκαμπέρης με το δικό μας Μοσκάμπαρης που απαντά και σαν βαφτιστικό < Μόσχος + Καμπέρης, το δεύτερο συνθετικό από την αραβική λέξη kaber=δούλος γεννημένος στο σπίτι του κυρίου του. Σημαίνει ακόμη και τον πολυπράγμονα.

Αναρτήσεις για άλλες πηγές στην Αντιμάχεια: Πηγή Χαρδάμου, Πηγή Κυμμάρι, Πηγή Χατζόγλου, Πηγή Πωριά, Πηγή Λατσία, Πηγή του Φώτη, Πηγή Κηπιά, Πηγή Εφτέρες, Πηγή Φραγκοπήγαδο
Πηγή: Νικολάου Αθ. Ζάρακα-Τοπωνύμια της Νήσου Κω
Μιχάλη Ευστ. Σκανδαλίδη-Τοπωνυμικά και Ονοματικά της Νήσου Κω
Αντιμάχεια Κώα, 2002, Γ. Μαστορόπουλος
Φωτογραφίες: Sophia Karagianni

Ακολουθεί η μετάφραση του κειμένου στα αγγλικά:

Moskamparis Spring, Antimachia

To the west of the village of Antimachia lies the Moskamparis Spring, located in the area bearing the same name and featuring a fountain with potable water. Kyriakos Pappoulis guided us to this almost hidden, nearly built-in spring, accessed by four steps descending into it.

As for the etymology of the name “Moskamparis,” several interpretations have been proposed. One view suggests that it derives from the word “Moschambar” (moschos + ambar [a type of fragrance]), a common Byzantine surname.

Another interpretation compares the Chalki variant “Moskamperis” with the local “Moskamparis,” which is also found as a baptismal name. According to this view, it is formed from moschos + Kamperis, with the second component originating from the Arabic word kaber, meaning a servant born in the household of his master. The term may also denote a busybody or overly active person.

Η ΕΛΙΑ "ΓΛΥΠΤΟ" ΚΑΙ Η ΠΗΓΗ ΣΤΟ ΠΥΡΓΙ, ΚΕΦΑΛΟΣ

Η ΕΛΙΑ "ΓΛΥΠΤΟ" ΚΑΙ Η ΠΗΓΗ ΣΤΟ ΠΥΡΓΙ, ΚΕΦΑΛΟΣ

Το Πυργί είναι μία υπέροχη τοποθεσία στην Κέφαλο, στους ανατολικούς πρόποδες του βουνού Λάθρα.

Ένα σήμα κατατεθέν που πραγματικά αξίζει να το δεις, είναι μια ελιά που μοιάζει με γλυπτό. Προφορικές μαρτυρίες λένε ότι τη χτύπησε κεραυνός κι έτσι απόμεινε διάτρητη και διαμπερής να ατενίζει το Αιγαίο. Αν προσθέσεις στα χαρακτηριστικά της και τη μεγάλη της ηλικία, τότε πραγματικά μιλάμε για έργο τέχνης ανυπολόγιστης αξίας.

Την πρώτη φορά που την είδαμε, πριν 4 χρόνια, ήταν ξερή και μαύρη, μόλις είχε καταφέρει να ανθίσει ένα κλαρί. Η Αναστασία πόζαρε τότε για μένα για να φανεί το μέγεθος της ελιάς αλλά και η διαμπερότητά της.

μοντέλο η Αναστασία

μοντέλο ο Δημήτρης

Λίγα μέτρα πιο κάτω βρίσκεται η περίφημη ομώνυμη πηγή, με βρύση με τρεχούμενο πόσιμο νερό με χαραγμένη χρονολογία 1956 και γούρνες παλαιών κτιρίων.

Και δυο βατραχάκια που βρήκαν μια ερωτική ¨φωλιά" στην πηγή

η πηγή με θέα προς την Ελιά από παλαιότερη φωτογράφηση του 2011

Πηγή:Τοπωνύμια της Νήσου Κω, Νικολάου Ζάρακα (Κωακά-Τόμοι Α' & Β' σ. 152)
Φωτογραφίες: Sophia Karagianni

Ακολουθεί η μετάφραση του κειμένου στα αγγλικά:

THE “SCULPTURE” OLIVE TREE AND THE SPRING AT PYRGI, KEFALOS

Pyrgi is a beautiful location in Kefalos, on the eastern foothills of Mount Lathra.

One landmark that is truly worth seeing is an olive tree that looks like a sculpture. Oral testimonies say that it was struck by lightning, which left it hollowed out and pierced through, standing there gazing out over the Aegean Sea. If you add to its features its great age, then we are truly talking about a work of art of immeasurable value.

The first time we saw it, four years ago, it was dry and black, with just a single branch that had managed to bloom. At that time, Anastasia posed for me so that the size of the olive tree and its hollow, see-through trunk could be clearly seen.

Model: Anastasia

Model: Dimitris

A few meters below lies the famous spring of the same name, with a fountain of running drinking water, bearing the engraved date 1956, and stone basins from older buildings.

And two little frogs that found a romantic “nest” at the spring.

The spring with a view of the olive tree, from an earlier photo shoot in 2011.