Μαρίσσα Ζάρακα, η γιατρός από την Κω στο μεγαλύτερο ερευνητικό κέντρο του κόσμου στην Αμερική
Η Μαρίσσα Ζάρακα γεννήθηκε στη Νότιο Αφρική αλλά μεγάλωσε στην Κω. Τελείωσε το 1ο ΓΕΛ ΚΩ «Ιπποκράτειο» το 2006, ήταν άριστη μαθήτρια και ήταν αναμενόμενο να περάσει με πανελλήνιες εξετάσεις στην Οδοντιατρική Αθηνών, καθώς το όνειρό της ήταν να γίνει ορθοδοντικός.
Ήταν υποδειγματική φοιτήτρια, κι αυτό αποδεικνύεται από το γεγονός ότι τελείωσε 1η τη σχολή της και διάβασε τον Όρκο του Ιπποκράτη, διπλή τιμή για τους φοιτητές που κατάγονται από την Κω.
Παρά την κορυφαία της απόδοση στα πέντε χρόνια που κράτησαν οι σπουδές της, ένιωθε πως κάτι της έλειπε. Αυτό άρχισε να το νιώθει πιο έντονα όταν ασχολήθηκε με μαθήματα, όπως η Στοματολογία (παθολογία του στόματος), που είχαν να κάνουν περισσότερο με το ιατρικό κομμάτι.
Πήρε, λοιπόν, την απόφαση να κάνει κάτι πολύ επίπονο και χρονοβόρο. Να περάσει με κατατακτήριες στην Ιατρική Σχολή του Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών. Δεν χρειάστηκε να δώσει εξετάσεις, αλλά επειδή ήταν η 1η σε σειρά στο βαθμό πτυχίου ανάμεσα στους απόφοιτους της Οδοντιατρικής, πέρασε αυτόματα στο 3ο έτος της Ιατρικής.
Εδώ αρχίζει ένας πραγματικός αγώνας. Η νομοθεσία δεν δίνει φοιτητικά δικαιώματα σε φοιτητές που σπουδάζουν για 2ο πτυχίο (εκείνα τα χρόνια τουλάχιστον). Δεν έχει δικαίωμα να τρώει στη φοιτητική εστία δωρεάν, δεν έχει πάσο για έκπτωση στα μέσα μεταφοράς, δεν έχει δικαίωμα για δωρεάν βιβλία στη σχολή. Αναγκάζεται να δανείζεται βιβλία ή να τα αγοράζει μεταχειρισμένα. Εξακολουθεί να είναι υποδειγματική φοιτήτρια, τελειώνει 2η την Ιατρική Σχολή και διαβάζει πάλι τον Όρκο του Ιπποκράτη (Αλήθεια, πόσοι φοιτητές στην Ελλάδα μπορούν να καυχηθούν ότι διάβασαν ΔΥΟ φορές τον Όρκο του Ιπποκράτη?), αλλά έχει αρχίσει να ζορίζεται οικονομικά και η ίδια και η οικογένειά της. Πόσο δύσκολο είναι άραγε για τη μέση ελληνική οικογένεια να αντέχει οικονομικά 9 χρόνια σπουδών? Και πόσο δύσκολο μπορεί να είναι για την ίδια τη Μαρίσσα να βλέπει τους συμφοιτητές της από την Οδοντιατρική να προχωράνε, να εξελίσσονται, να κάνουν ιατρεία, να αμείβονται, να κάνουν οικογένεια κι εκείνη να συνεχίζει σπουδές για 9 χρόνια σε σχολές που απαιτούν τεράστια αφοσίωση και δέσμευση?
Για να βοηθήσει την οικογένειά της, παράλληλα με το εξοντωτικό πρόγραμμα της σχολής, δουλεύει ως Βοηθός Οδοντίατρου στο 4ο έτος. Ταυτόχρονα, κάνει διαρκώς αιτήσεις για υποτροφία. Η μία απογοήτευση διαδέχεται την άλλη, καθώς είτε λόγω κρίσης οι υποτροφίες έχουν παγώσει, ή την απορρίπτουν. Φτάνει στο σημείο να χρησιμοποιήσει το γεγονός ότι γεννήθηκε στη Νότιο Αφρική για να ζητήσει υποτροφία για Έλληνες του εξωτερικού, αλλά και πάλι δεν τα κατάφερε.
Έχει αποφασίσει επίσης να φύγει στο εξωτερικό. Οι περισσότεροι τότε φεύγουν για Γερμανία, αλλά τελικά προτιμά την Αμερική. Η διαδικασία είναι δύσκολη και επίπονη, χρονοβόρα και κοστοβόρα. Από τα φοιτητικά της χρόνια αρχίζει να διαβάζει επισταμένως για τις Αμερικάνικες Εξετάσεις USMLE για την άδεια άσκησης επαγγέλματος, εξετάσεις που δίνονται για να κάνει κάποιος γιατρός ειδικότητα στην Αμερική (U.S Medical Licensing Exams).
Στο 6ο έτος της Ιατρικής παρακολουθεί ένα Summer Camp στη Μάνη, στην Πελοπόννησο, το ετήσιο Διεθνές Θερινό σχολείο Ιατρικής & Βιοεπιστημονικής έρευνας & διαχείρισης του Παγκοσμίου Ελληνικού Βιοϊατρικού Συλλόγου WHBA (www.whba1990.org), το οποίο είναι μια μοναδική ευκαιρία δωρεάν εκπαίδευσης για όλους τους Έλληνες φοιτητές (4th WHBA Summer School in Medical & Biosciences Research & Management- Class of 2015). Εκεί, γνωρίζεται με τον διοργανωτή, τον Κωνσταντίνο Δροσάτο και του εκφράζει την επιθυμία για υποτροφία στην Αμερική αλλά η απάντηση είναι αποκαρδιωτική, καθώς της γίνεται σαφές ότι πρόκειται για κάτι πραγματικά δύσκολο.
Το 2015-16, για μια χρονιά, αποφασίζει να πάρει gap year (ετήσιο κενό) για να αντιμετωπίσει προσωπικά και οικογενειακά θέματα και να διαβάσει για τις αμερικάνικες εξετάσεις. Η χρονιά είναι δύσκολη, απόρροια της οικονομικής κρίσης, οι υποτροφίες λιγοστές, η μία απόρριψη μετά την άλλη και τα χρόνια περνάνε, ο κλοιός σφίγγει και το αδιέξοδο μεγάλο.
Το 2017-18 αποφασίζει τελικά να κάνει το Αγροτικό της στο Νοσοκομείο της Κω. Από τον Φεβρουάριο του 2017 και για έναν χρόνο, επιστρέφει μετά από 10 σχεδόν χρόνια σπουδών, στο πατρικό της, με την οικογένεια της και με δικό της μισθό! Κάνει τις εφημερίες της στο Νοσοκομείο της Κω, μερικές φορές για 26 ώρες σερί χωρίς ύπνο κι επιπλέον ορίζεται γιατρός επί φυλακών, που σημαίνει ότι 3-4 μέρες την εβδομάδα πρέπει να πηγαίνει στις φυλακές και να είναι stand-by 24/7 για οτιδήποτε συμβεί στις φυλακές οποιαδήποτε στιγμή της μέρας ή της νύχτας.
Παράλληλα, βλέπει μια προκήρυξη για 10 υποτροφίες από τον γνωστό της –λόγω summer camp- οργανισμό WHBΑ σε συνεργασία με το Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος. Οι υποτροφίες απευθύνονται σε απόφοιτους Ιατρικών Σχολών από όλη την Ελλάδα και αφορούν σε θέσεις στην Αμερική για κλινική άσκηση ή εργαστηριακή έρευνα ή και τα δύο και ο ανταγωνισμός είναι τεράστιος. Η Μαρίσσα υπόσχεται στον εαυτό της ότι αυτή θα είναι η τελευταία φορά που κάνει αίτηση για Υποτροφία. Είναι εξουθενωτική η διαδικασία κάθε φορά, πολλή γραφειοκρατία, χαρτιά, συστατικές επιστολές και μεγαλύτερη η απογοήτευση με κάθε απόρριψη.
Το καλοκαίρι του 2017, κάποιο βράδυ που γράφτηκε με neon γράμματα στο μυαλό της και στην καρδιά της, κι ενώ βρίσκεται σε εφημερία στο Νοσοκομείο της Κω, έρχεται η απάντηση για την υποτροφία σε μορφή e-mail και η Μαρίσσα ζητάει από τη φίλη της την Όλγα να ανοίξουν μαζί το e-mail, καθώς δεν αντέχει να αντιμετωπίσει μόνη της μία ακόμη απόρριψη. Και, ω του θαύματος, η Μαρίσσα είναι μία από τους 10 συνολικά «νικητές» των υποτροφιών! (Winner of a 12-Month Basic Science Fellowship-Infectious Diseases). Η υποτροφία από το Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος είναι 50.000 ευρώ για μια χρονιά στο ΝΙΗ ( National Institute of Health= Εθνικό Ινστιτούτο Υγείας) και ειδικότερα στο τμήμα NIAID (National Institute of Allergy and Infectious Diseases=Εθνικό Ινστιτούτο Αλλεργιών και Μολυσματικών Ασθενειών) στην Washington, πιο συγκεκριμένα στην περιοχή Bethesda στο Maryland.
To NIH είναι το μεγαλύτερο ερευνητικό κέντρο στην Αμερική αλλά και σε ολόκληρο τον κόσμο. Eκεί διευθυντής είναι ο Anthony Fauci, ο λοιμωξιολόγος σύμβουλος του Προέδρου των Ηνωμένων Πολιτειών, γνωστός και για την έρευνά του στο AIDS.
Η Μαρίσσα ξεκίνησε τις κλινικές δοκιμές στο NIAID, υπό την επίβλεψη του Δρ. Μιχάλη Λιονάκη, καθηγητή/ερευνητή (principal investigator) στο Εργαστήριο της Μυκητισιακής Παθογέννησης (Fungal Pathogenesis Section).
Αξίζει να σημειωθεί ότι οι κλινικές έρευνες στις οποίες συμμετείχε η Μαρίσσα, αφορούσαν στο φάρμακο Ibrutinib, ένα φάρμακο που ενώ συρρίκνωνε –έως και θεράπευε- τον όγκο στον εγκέφαλο, οι ασθενείς πέθαιναν από λοιμώξεις που προκαλούσε ένας μύκητας, που λέγεται ασπέργιλος (Aspergillus fumigatus). Η ερευνητική ομάδα έπρεπε να καταλάβει για ποιο λόγο συνέβαινε αυτό. Ενώ, δηλαδή, η Ibrutinib είχε την ιδιότητα να αναστέλει την πρωτεΐνη ΒΤΚ, (πρωτεΐνη βασική για να επιζήσουν τα καρκινικά κύτταρα), έπεφτε το ανοσοποιητικό σύστημα του ασθενούς με αποτέλεσμα να είναι ευπαθής σε μυκητιασικές λοιμώξεις. Οι ασθενείς έμπαιναν σε προφυλακτική θεραπεία με το αντιμυκητισιακό ISAVUCONAZOLE.
Ενώ η Μαρίσσα πήρε την υποτροφία αυτή για έναν χρόνο, έμεινε τελικά 4 χρόνια σαν μεταδιδακτορική συνεργάτης (Postdoctoral Research Fellow) μέχρι να ολοκληρωθεί η έρευνα και σε λίγο περιμένουμε και τη δημοσίευση των αποτελεσμάτων αυτής της έρευνας.
Παράλληλα με την κλινική/εργαστηριακή έρευνα έδωσε και τις εξετάσεις για την ειδικότητα, μια διαδικασία που κόστισε κοντά 20.000 δολλάρια. Όπως ήταν αναμενόμενο πήγε πολύ καλά και το φθινόπωρο του 2021 αρχίζει να κάνει αιτήσεις σε Προγράμματα που διαθέτουν θέσεις για Εσωτερική Παθολογία (Internal Medicine). Κάνει συνολικά 110 αιτήσεις και απ’ αυτές την καλούν 11 μόλις σε συνέντευξη. Λόγω covid ευτυχώς οι συνεντεύξεις είναι διαδικτυακές και τον Μάρτιο του ’22 της ανακοινώνεται ότι την έχουν δεχτεί στην πρώτη της επιλογή, στο UPMC (University of Pittsburgh Medical Center) ένα από τα 20 καλύτερα Πανεπιστημιακά Νοσοκομεία της Αμερικής στην Παθολογία. Εκεί δέχονται 3000 αιτήσεις τον χρόνο και παίρνουν περίπου 7 μη Αμερικάνους από όλον τον κόσμο. Έκτοτε, κάνει ειδικότητα, Εσωτερική Παθολογία (Internal Medicine) για τον πρώτο χρόνο και Λοιμωξιολογία για τα επόμενα 2, 5.
Νιώθει ευγνώμων για το γεγονός ότι υπήρξε προστατευμένη στο σχολείο και στην οικογένεια κι έτσι μπόρεσε να δώσει τον καλύτερό της εαυτό και να αποδώσει τα μέγιστα. Θεωρεί ότι η Κως διέπλασε τον χαρακτήρα της.
Υποστηρίζει ότι η Υποτροφία του Ιδρύματος Νιάρχος της άλλαξε τη ζωή.
Συμβουλεύει τα νέα παιδιά να βρουν το πάθος τους, να αγαπούν αυτό που κάνουν και να μην εγκαταλείπουν ποτέ!
Η Μαρίσσα Ζάρακα μας χάρισε μια ιστορία που μας ενέπνευσε για το πείσμα, την αφοσίωση , τη δέσμευση, την προσήλωση στον στόχο.
Επιστημονικές Δημοσιεύσεις:
Atypical Presentation of an Upper Lip Pleomorphic Adenoma: Case Report. Acta Stomatol Croat. 2014;48(1):48-53. Atypical Presentation of an Upper Lip Pleomorphic Adenoma: Case Report. Acta Stomatol Croat. 2014;48(1):48-53.
Acta Stomatological Croatica. 2014;48(1):48-53. · Jan 1, 2014
Current fungal infection reports · Sep 13, 2019
Science Immunology · Jun 5, 2020
Άρθρα που σχετίζονται ή έχουν γραφτεί για τη Μαρίσσα Ζάρακα:
Η συνέντευξη δημοσιεύτηκε για πρώτη φορά στην ηλεκτρονική εφημερίδα KosVoice, στις 27/11/2022.
Ακολουθεί η μετάφραση του κειμένου στα αγγλικά:
Marissa Zaraka: The Doctor from Kos Who Reached the Largest Research Center in the World
Marissa Zaraka was born in South Africa but grew up on the island of Kos. She graduated from the 1st General High School of Kos (“Hippocratio”) in 2006. An outstanding student, she fulfilled her dream of studying dentistry by gaining admission to the School of Dentistry of the University of Athens through the national entrance examinations.
She was an exemplary student, graduating first in her class and earning the honor of reciting the Hippocratic Oath at graduation—a distinction of particular significance for students from the birthplace of Hippocrates.
Despite her exceptional performance throughout her five years of dental studies, she felt that something was missing. This feeling grew stronger when she became interested in subjects such as Oral Medicine, which were more closely related to the broader field of medicine.
She therefore made a difficult and demanding decision: to pursue a degree in medicine. Because she had graduated first among all dentistry graduates, she was admitted directly into the third year of the Medical School of the National and Kapodistrian University of Athens.
A real struggle began. At that time, students pursuing a second degree were not entitled to many student benefits. She had no access to free meals, discounted transportation, or free textbooks. She borrowed books or bought used copies while continuing to excel academically. She graduated second in her medical class and once again recited the Hippocratic Oath.
At the same time, both she and her family faced increasing financial pressure. While many of her former dentistry classmates were already building careers and practices, Marissa continued her demanding studies for a total of nine years.
To help support her family, she worked as a dental assistant while attending medical school. She also applied repeatedly for scholarships, facing one rejection after another. Even attempts to obtain funding through programs for Greeks abroad, based on her South African birthplace, proved unsuccessful.
During this period, she had already decided that she wanted to continue her career abroad. While many of her peers chose Germany, she set her sights on the United States. From her student years onward, she began preparing for the USMLE examinations required for medical specialization in America.
In her sixth year of medical school, she attended the 4th WHBA Summer School in Medical and Biosciences Research & Management in Mani, Greece. There she met Dr. Konstantinos Drosatos and expressed her desire to obtain a research position in the United States. She quickly realized how difficult such a goal would be.
In 2015–2016, she took a gap year to address personal and family matters while continuing her preparation for the American licensing examinations. The economic crisis, limited scholarship opportunities, and repeated rejections made the period especially challenging.
In 2017 she began her rural medical service at the General Hospital of Kos. For the first time in almost ten years, she returned to live with her family and earned her own salary. She worked exhausting shifts, sometimes remaining on duty for 26 consecutive hours, while also serving as the physician responsible for the island’s correctional facility.
At the same time, she applied for a scholarship program jointly offered by the World Hellenic Biomedical Association (WHBA) and the Stavros Niarchos Foundation. The program offered ten scholarships to Greek medical graduates for clinical and laboratory research training in the United States.
By then, Marissa had promised herself that this would be her final scholarship application. The process was exhausting and emotionally draining.
Then came the moment that changed everything.
One evening during a hospital shift in Kos, she received the email with the results. Unable to face another rejection alone, she asked her friend Olga to open it with her. To her astonishment, she had been selected as one of the ten scholarship recipients.
The scholarship, worth €50,000, funded a one-year fellowship at the National Institutes of Health (NIH), specifically within the National Institute of Allergy and Infectious Diseases (NIAID) in Bethesda, Maryland.
The NIH is the largest biomedical research center in the United States and one of the most important in the world. At the time, Dr. Anthony Fauci served as director of NIAID.
Marissa joined the Fungal Pathogenesis Section under the supervision of Dr. Michail Lionakis. Her research focused on patients receiving Ibrutinib, a drug capable of shrinking or even eliminating certain brain tumors. Researchers observed, however, that some patients developed severe fungal infections caused by Aspergillus fumigatus.
The team investigated why this occurred. Although Ibrutinib effectively targeted cancer cells by inhibiting the BTK protein, it also weakened parts of the immune system, making patients more vulnerable to fungal infections. Their work contributed to understanding these complications and improving preventive treatment strategies.
Although her fellowship was initially intended to last one year, Marissa remained at NIH for four years as a Postdoctoral Research Fellow until the project was completed.
At the same time, she completed the examinations required for medical specialization in the United States, a process that cost nearly $20,000. In 2021 she submitted applications to Internal Medicine residency programs. Out of 110 applications, she received only 11 interview invitations.
In March 2022 she learned that she had been accepted into her first choice: the University of Pittsburgh Medical Center (UPMC), one of the leading academic medical centers in the United States. The program receives approximately 3,000 applications annually and accepts only a handful of international candidates.
Since then, she has been training in Internal Medicine, followed by specialization in Infectious Diseases.
Marissa believes that the support she received from her family and school environment allowed her to reach her full potential. She often says that Kos played a decisive role in shaping her character.
She also emphasizes that the Stavros Niarchos Foundation scholarship changed her life.
Her advice to young people is simple:
“Find your passion. Love what you do. Never give up.”
Marissa Zaraka’s journey is an inspiring story of perseverance, dedication, discipline, and unwavering commitment to a dream.
Έγινε γνωστός από το ντουέτο "Stereo Soul" με τον Παναγιώτη Πάλλη.
