Wednesday, November 20, 2013

ΕΙΣΟΔΙΑ ΤΗΣ ΘΕΟΤΟΚΟΥ ΣΤΗΝ ΚΕΦΑΛΟΒΡΥΣΗ, ΖΙΑ

ΕΙΣΟΔΙΑ ΤΗΣ ΘΕΟΤΟΚΟΥ ΣΤΗΝ ΚΕΦΑΛΟΒΡΥΣΗ, ΖΙΑ


Το 16ο και 17ο αιώνα δεν γνωρίζουμε αν υπήρχε οικισμός στην περιοχή του Ασφενδιού. Ίσως λίγοι άνθρωποι να κατοικούσαν στην περιοχή της Ζιας, όπου υπήρχε πάντα η Παναγία η Κουβουκλιανή, δηλαδή η παλιά Μονή των Σπονδών, με το παρεκκλήσι των Εισοδίων της Θεοτόκου στην Κεφαλόβρυση, από όπου ανέβλυζε άφθονο νερό. Το παρεκκλήσι των Εισοδίων της Θεοτόκου ήταν παλαιό μετόχι της Μονής των Σπονδών και είχε χτιστεί σε δύο φάσεις. 

Το αρχικό βυζαντινό ναϋδριο έγινε Άγιο Βήμα και επεκτάθηκε ο ναός προς Δυτικά. Αργότερα προστέθηκε νάρθηκας στο βόρειο μέρος. Οι παλαιές τοιχογραφίες του 15ου ή 16ου αιώνα καλύφθηκαν από επιχρίσματα.

Συγκέντρωνε άλλοτε πλήθος προσκυνητών για την ειδυλλιακή του θέση, κάτω από την ποδιά του Δικαίου και για το άφθονο νερό που ανέβλυζε από τα έγκατα του ναού και πότιζε ως «θείον δώρον» ανθρώπους και αγρούς.

Η Κεφαλόβρυση, η μεγαλύτερη απ’όλες τις πηγές στο Ασφενδιού αναφέρεται στο «Το εν Ασφενδιού Αγίασμα της Κουβουκλιανής» ανάτυπο από το Δωδεκανησιακόν Αρχείον, τομ.Γ’,1958 Ζαρράφτη, ό.π.σ.72 και Καρπαθίου, όπου γίνεται γνωστό ότι το νερό της πηγής αυτής, που αναβλύζει από τα έγκατα του παρεκκλησιού των Εισοδίων της Θεοτόκου, θεωρείται αγίασμα από τους Χριστιανούς.
«Ης το πολύ και ορμητικόν ύδωρ εγύριζε πολλούς υδρομύλους και παρά την οποίαν υπέρκειτ’ εκκλησία επ’ονόματι των Εισοδίων της Παναγίας, εν η κρύπτονται τ’ αρχαία πηγάδια της πηγής»
πληροφορίες:

Το Ασφενδιού της Κω-Μανόλη Σ. Κιαπόκα

Ιστορία της Νήσου Κω-Βασίλη Σ. Χατζηβασιλείου




ΤΟΙΧΟΓΡΑΦΗΜΕΝΟΙ ΝΑΟΙ ΒΥΖΑΝΤΙΝΗΣ & ΜΕΤΑΒΥΖΑΝΤΙΝΗΣ ΕΠΟΧΗΣ
Δρ ΙΩΑΝΝΟΥ ΗΛ. ΒΟΛΑΝΑΚΗ     
Κωακά Γ σελ. 89-90  
ΖΙΑ, ΚΕΦΑΛΟΒΡΥΣΗ, ΕΙΣΟΔΙΑ ΤΗΣ ΘΕΟΤΟΚΟΥ

Νότια του οικισμού και σε απόσταση περί τα 150 μ. από της κεν­τρικής Πλατείας, μέσα σε δασώδη έκταση και στη θέση Κεφαλόβρυ­ση, από όπου αναβλύζει μεγάλη πηγή νερού, κείται ο ναός των Εισοδίων της Θεοτόκου (21 Νοεμβρίου).
 
  
Ο ναός παρουσιάζει δύο οικοδομικές φάσεις, ήτοι: αρχικά κτίσθηκε μικρών διαστάσεων, μονόχωρο ναΰδριο (εσωτ. διαστ. 2.70 Χ 2.55 μ.), το οποίο εκαλύφθηκε με κτιστή καμάρα και υδραυλικό κονίαμα εξω­τερικά. Η ανατολική αυτού πλευρά περατούται σε μίαν ημικυκλικήν αψίδα (χορδής 1.96 και βέλους 0.90 μ.). Αργότερα καθαιρέθηκε ο δυ­τικός τοίχος του αρχικού ναϋδρίου και επεκτάθηκε προς τα δυτικά. Κατασκευάσθηκε ορθογωνίου κατόψεως χώρος (εσωτ. διαστ. 6.95 Χ 4.00 μ.), ο οποίος καλύπτεται με κτιστή καμάρα και υδραυλικό κο­νίαμα εξωτερικά. Δυτικά αυτού κατασκευάσθηκε ορθογωνίου κατό­ψεως νάρθηκας. Έκτοτε το αρχικό ναΰδριο χρησιμεύει ως Ιερό Βήμα του όλου ναού.
Στις εσωτερικές επιφάνειες του αρχικού ναϋδρίου υπήρχαν τοιχο­γραφίες, που εκαλύφθησαν από μεταγενέστερα επιχρίσματα. Λείψανα αυτών διακρίνονται στο ανατολικό άκρο της νοτίας εσωτερικής πλευράς. Οι τοιχογραφίες αυτές προέρχονται πιθανώς από τον 15ον-16ον αι. και λείψανα αυτών διατηρούνται κάτω από τα μεταγενέστερα επι­χρίσματα.
 φωτογραφίες: Sophia Karagianni

No comments:

Post a Comment